Olimpiada qalibləri ali məktəblərə imtahansız qəbul olunacaqlar
Bürclər - 6 İYUN
İyirmi səkkiz il sonra Naxçıvanda
İTV-də yeni təyinat

Ölülərin problemləri yas mərasimləri ilə bitmir...

Bölmə :
Köşə
Yazar :
Cəlal Yaquboğlu
Yayım tarixi :
9/9/2014 [23:56]
Baxılıb :
3636 dəfə

Nə qədər acınacaqlı olsa da son illər Azərbaycanda orta ömür xeyli qısalıb. Ölüm faizi əvvəlki illərə nisbətən xeyli artıb. Müşahidələr göstərir ki, dünyasını dəyişənlərin içərisində  əhalinin kasıb və aztəminatlı kəsimi nəzərə çarpacaq dərəcədə çoxluq təşkil edir. Çətin həyat şəraiti, gündəlik dolanışıq qayğıları, işsizlik, stresslər, ətraf mühitin çirklənməsi və digər amillər sanki "Ölüm mələyi" üçün geniş meydan açıb. El dilində desək - "ölən ölüb canını qurtarır, vay qalanların halına"... Bəli. Bu sözlərdə böyük bir həqiqət var. Bu gün paytaxt Bakıdan tutmuş bölgələrdəki kənd və qəsəbələrədək hüzr düşmüş ailələrin qarşılaşdıqları çətinlikləri sözlə ifadə etmək çətindir. Bu baxımdan son vaxtlar  dəbdəbəli yas mərasimlərinin keçirilməsi və hüzr məclislərində israfçılığa yol verilməsinin  qadağan olunması ilə bağlı  göstəriş və bu işə icra hakimiyyətləri səviyyəsində nəzarət tədricən  öz təsirini göstərməkdədir. Lakin  həyat və ölüm kimi əzəli və əbədi bir gerçəkliyin çağdaş cəmiyyətimizdə daha qabarıq nəzərə çarpan problemləri təkcə yas mərasimlərinin keçirilməsi ilə bağlı deyil. Məlum bir həqiqətdir ki, bu gün şəhər qəbiristanlıqlarında dəfn yerləri gözbərəldən qiymətlərə satılır. İş o yerə çatıb ki, dünyasını dəyişən körpənin dəfninə görə qəbir yeri üçün pul alınır. Əhali ilə söhbətlərdən bəlli olur ki, qəbiristanlıqlarda qəbir yerlərinin satılmasına nəzarət dəbdəbəli yas mərasimləri ilə müqayisədə heç də az əhəmiyyət kəsb etmir. Bəzən elə bir vəziyyət yaranır ki, cənazəsi ortalıqda qalan ölü sahibi ilə qəbiristanlıq "müdiri" arasında böyük qalmaqal başlayır. Qiymətlərin isə qəbir yerlərindən asılı olaraq necə dəyişməsi hamıya bəllidir. Nə yazıqlar ki, ölülərin problemləri bununla da bitmir...

Bu gün ən sadə bir qəbir - yəni adi baş daşı ilə sinə daşının neçəyə başa gəldiyi sirr deyil. Bunun üçün xüsusi qəbir daşları hazırlayan sex və emalatxanalara baş vurmaq kifayətdir. Məsələn, Zabrat ərazisindəki belə sexlərdən birində baş və sinə daşı sifariş verənlərə ilk öncə içərisində çoxlu fotoşəkillər olan qalın bir kataloq təqdim olunur. Müxtəlif ölçülü, formalı, daşlardan düzəldilən baş və sinə daşlarının qiymətləri müxtəlifdir. Burada ən sadəsi adi əhəng daşından hazırlanır və qiyməti 350-400 manat civarında dəyişir. Elə həmin əhəng daşından hazırlanan, lakin nisbətən iri həcmli və naxışlarının çoxluğu ilə fərqlənən qəbirüstü daş isə 550-700 manata təklif olunur. Qara mərmərdən düzəldilən və üzərində mərhumun şəkli də həkk olunan qəbirüstü daşların qiyməti isə artıq bir-neçə min manatdır.

Maraqlı cəhət orasındadır ki, eyni forma və ölçülü qəbirüstü daşlar bölgələrdə paytaxta nisbətən xeyli bahadır. Məsələn, paytaxtda 350-400 manata düzəldilən baş və sinə daşı bölgələrdə 500-550 manata başa gəlir.Yerli daş ustaları bunu daş materiallarının paytaxtdan gətirilməsi və xeyli yolxərci çəkdikləri ilə əlaqələndirirlər. Qara qranitdən düzəldilən baş daşının paytaxtla əyalət qiyməti arasındakı xərc isə ən azı yarıbayarı fərqlənir.

Nə qədər absurd görünsə də bu gün paytaxtdan tutmuş əyalətlərədək ölkəni ağzına almış tikinti bumu "ölülər dünyasından" - qəbiristanlıqlardan da yan keçməyib. Qəbiristanlıqlara hər gün ən müxtəlif tikinti materialları - mişar daşı, qum, aqlay üzlüklər, çınqıl, sement, armatur, metal profil və sair daşınmaqdadır. İmkanlı ölü sahibləri isə hətta ölülərinə bahalı heykəllər qoydurur, sərdabələr tikdirir, məzarlığı dəmir çəpərə alırlar. Məsələ orasındadır ki, bu gün dəbdəbəli yas mərasimlərinin hər kəsin şəxsi işi olmadığı etiraf edilirsə, bəs onda dəbdəbəli qəbirlər barədə kimlər düşünməlidir? Axı dəbdəbəli qəbirlə cəmiyyətə dəbdəbəli yas mərasimlərindən daha artıq maddi və mənəvi ziyan vurur. Axı hələ də minlərlə köçkün və qaçqınlar, ziyalılar, sadə zəhmət adamları, gənc ailələr orda-burda yaşayır. İndi əhalinin böyük bir hissəsinin mənzilə, evə ehtiyac olduğu bir vaxtda minlərlə ton qiymətli tikinti materiallarının qəbiristanlıqlara sərf edilməsi israfçılıq deyilmi?


"Ehsan təkcə yeməkdən ibarət deyil" 

Fazil Mustafa: "Yasa qarın doydurmaq üçün yox, başqasının dərdinə şərik olmaq üçün getmək lazımdır" 

Millət vəkili Fazil Mustafa APA-TV-yə son günlər cəmiyyətdə geniş müzakirəyə səbəb olan toy və yas mərasimlərində israfçılıqdan danışıb: “Bizim kimi cəmiyyətlərdə belə məsələlərin inzibati yolla mütləq həlli yoxdur. Lakin insanların rifahı üçün müəyyən məsələlərə müdaxilə etmək vacibdir. Cəmiyyətin 80 faizi alternativ olmadığına görə ümumi ritualın içində əriməyə məcburdur. Məclislərdə bu cür israfçılıq insan sağlamlığına hərtərəfli zərərdir. Toylarda yığılan vəsaitin 70 faizi şadlıq evlərinə qalır və nəticədə şad gündə iştirak edən qonaqlar yeni qurulan ailəyə heç bir yardım edə bilmir. Bütün bunları nəzərə alaraq, əgər cəmiyyət özü bunu tənzimləyə bilmirsə, ziyalılar, dövlət qurumları bu məsələyə müdaxilə etməlidirlər. Elə ailə var ki, ayda 3 kiloqram ət ala bilmir, amma yas məclisi üçün 300 kiloqram ət kifayət etmir. Cəmiyyətin qınağından ehtiyat edərək borc-xərclə ehsan verən çox sayda belə ailələr var. Ehsan təkcə yeməkdən ibarət deyil”.

Toy məclislərinin Avropasayağı keçirilməsinin tərəfdarı olan Fazil Mustafa bunun bir mədəniyyət məsələsi olduğunu deyib: “Xaricdən gələn bir qonaq Azərbaycan toyuna girəndə bizim haqqımızda nə düşünər? Bir məclisdə 15 növ yeməyi qarışdırıb yemək vəhşilikdir. Ən pisi isə, pulunu ödədiyin yeməyi evinə apara bilməmək, gur musiqinin səsini azalda bilməməkdir. Fonoqramla mahnı oxuyan müğənnilərə 5-10 min manat ödəyib toya gətirirlər. Yeni qurulan ailələrin çoxunun dağılmasının səbəbi maddi təməlin olmamasıdır. Burada qadağalar həm toy sahiblərinin, həm də qonaqların xeyrinədir. Bu baxımdan, Dini Məsələlərə Nəzarət üzrə Dövlət Komitəsinin addımını çox düzgün və cəsarətli qərar kimi qiymətləndirirəm”.

Paylaş:
17/5/2018 [14:05]: Olimpiada qalibləri ali məktəblərə imtahansız qəbul olunacaqlar
6/6/2017 [00:50]: Bürclər - 6 İYUN
5/6/2017 [22:06]: İyirmi səkkiz il sonra Naxçıvanda
5/6/2017 [10:36]: İTV-də yeni təyinat
5/6/2017 [10:33]: Ağır vəziyyətdə olan azərbaycanlı nazir Türkiyəyə aparıldı
5/6/2017 [10:29]: Bakıda dəhşətli hadisə: Bardan evə gətirdiyi qadını...
5/6/2017 [10:20]: 26 yaşlı milyarderdən qeyri-adi Ramazan hədiyyəsi - VİDEO
5/6/2017 [10:17]: “Maşın”da növbəti insident
5/6/2017 [10:04]: Azərbaycan elminə ağır itki üz verib - FOTO
5/6/2017 [08:49]: İlanlar həyət və evlərə daraşıb - FOTO
5/6/2017 [08:37]: Saatlı və Qubada ev yanıb
5/6/2017 [08:33]: Putin: “ABŞ bütün dünyada siyasi proseslərə müdaxilə edir”
5/6/2017 [08:28]: Qonşu qadınlar arasında dava
5/6/2017 [08:21]: İki xalaoğlu bıçaqlandı
5/6/2017 [08:18]: Dörd ölkə Qətərlə diplomatik münasibətləri kəsdi
5/6/2017 [01:19]: Dərmandan daha təsirli olan gilas haqqında BİLMƏDİKLƏRİNİZ
5/6/2017 [00:07]: Bürclər - 5 İYUN
4/6/2017 [23:33]: Azərbaycanda qeyri-adi toy karvanı - VİDEO
4/6/2017 [23:10]: Məşhurların siması olduğu şirkət fırıldaqçı çıxarsa...
4/6/2017 [22:54]: Belə uşaqların 86%-ini valideynlər özü “yetim” edir
4/6/2017 [22:42]: Toyda dava düşdü - yaralananlar var
4/6/2017 [22:18]: Azərbaycanda ağır yol qəzası - 6 nəfər yaralandı
4/6/2017 [21:51]: Ağız, tər və sidik qoxuları bu xəstəliklərin XƏBƏRÇİSİDİR
4/6/2017 [21:47]: Qardaş bacısını internetdə satışa çıxardı -Londonda
4/6/2017 [21:41]: Ramazanın 10-cu gününün duası, imsak və iftar vaxtı
4/6/2017 [21:38]: 16 yaşlı qız intihara cəhd etdi
4/6/2017 [20:49]: Sürücülərin nəzərinə: bu yerlərdə parklanma ödənişli olacaq
4/6/2017 [20:14]: Araz Ağalarov: “Biz qənaət etməyi yaxşı bacarırıq”
4/6/2017 [19:53]: Səbəbsiz gülüş bu 4 XƏSTƏLİYİN simptomu ola bilər
4/6/2017 [19:37]: Məhəmməd peyğəmbərdən bəhs edən qalmaqallı film 2 gün sonra televiziyada göstəriləcək
4/6/2017 [19:32]: Bakıda qəribə olay: Xalası ilə xəstəxanaya gedən uşaq yoxa çıxdı
4/6/2017 [19:22]: Hökumət “Tanrıların qızılları”na göz dikdi: Trilyon dollarlıq xəzinə uğrunda MÜHARİBƏ
4/6/2017 [19:03]: Vahid Mustafayevin adı hallanan hadisəylə bağlı Rəsmi açıqlama
4/6/2017 [18:44]: Bakı aeroportunda kuryoz hadisə - Başqasının pasportuyla DSX-dən keçdi
4/6/2017 [18:32]: Göygöldə əcnəbi turistin başına iş gəldi
4/6/2017 [18:28]: Azərbaycanda DƏHŞƏT: Mühərrikin pəri sürücünün qarnını parçaladı
4/6/2017 [16:43]: Polis Vahid Mustafayevin motosiklet karvanını saxladı - FOTOLAR
4/6/2017 [16:11]: Londonun şərqində xüsusi əməliyyat keçirilir
4/6/2017 [15:18]: Natiq Əliyevin vəziyyəti ilə bağlı xəstəxanadan AÇIQLAMA
4/6/2017 [15:00]: Polisin otellərdə nikahsız vətəndaşlara qarşı reydləri barədə yazılara DİN-dən AÇIQLAMA
4/6/2017 [14:41]: “İntihar etməyə gedirəm” yazan uşağın meyiti tapıldı
4/6/2017 [14:35]: Azərbaycan prezidenti Böyük Britaniya baş nazirinə başsağlığı verib
4/6/2017 [14:02]: ABŞ PKK-nın Suriya qolu ilə Rakka əməliyyatına başlayıb
4/6/2017 [13:26]: Çempionlar Liqasının final oyunu zamanı İtaliyada 1000-dən çox insan xəsarət aldı - VİDEO
4/6/2017 [13:07]: Londonda terror aktları nəticəsində ölənlərin sayı artır - VİDEO
4/6/2017 [12:34]: Rusiyanın güllələnərək öldürülənlərin sayı 9 nəfərə çatıb
4/6/2017 [12:09]: İyunun 5-ə HAVA PROQNOZU
4/6/2017 [11:58]: Nazir xəstəxanaya yerləşdirildi
4/6/2017 [11:24]: Dolların iyunun 5-nə olan məzənnəsi
4/6/2017 [11:20]: Sərxoş sürücü ağır qəza törətdi: ÖLƏN VAR
4/6/2017 [10:11]: "Zidan ömrü boyu "Real"da qala bilər"
4/6/2017 [10:00]: London polisi terrorçu olduğu ehtimal edilən üç nəfəri məhv etdi
4/6/2017 [09:53]: Rusiyada 8 nəfər güllələnərək öldürüldü
4/6/2017 [09:48]: Cəbhə xəbərləri
4/6/2017 [09:40]: Tramp Londona yardım təklif etdi
4/6/2017 [09:29]: Manilada kazinoya silahlı basqın: 36 nəfər öldü - VİDEO
4/6/2017 [09:10]: Gürcüstan, Azərbaycan və Türkiyə birgə hərbi təlim
4/6/2017 [09:05]: Göygöl sakini körpüdən yıxıldı
4/6/2017 [09:02]: Magistraturaya qəbul imtahanının ikinci mərhələsi keçirilir
4/6/2017 [08:57]: Londonda terror aktları: 6 nəfər öldü, 30 nəfər yaralandı
4/6/2017 [00:43]: Qeyri-adi hadisə: Göyərçin Putinə "hərbi salam" verdi -VİDEO
4/6/2017 [00:23]: Putin: "NATO-da müttəfiq yoxdur, yalnız vassallar var"
4/6/2017 [00:08]: Bürclər - 4 İYUN
3/6/2017 [23:37]: Pulun yoldan çıxardığı milyarderlər
3/6/2017 [23:15]: İnanılmaz - Körpə qocalıq sindromu ilə doğuldu
3/6/2017 [22:24]: Bakıda onlarla sakin tülkülərin hücumuna məruz qalıb
3/6/2017 [22:15]: 19 yaşlı qızını bıçaqlayıb Azərbaycandan qaçmaq istədi
3/6/2017 [22:09]: Əfqanıstanda qəbiristanlıqda partlayış: 20 ölü
3/6/2017 [21:51]: Sankt-Peterburq sakini iyun ayında donub öldü
3/6/2017 [21:43]: ABŞ-da homoseksual ata "ana" olmağa hazırlaşır
BÜTÜN ARXIV BIR SIRADA

Azərbaycan Respublikasının dünya birliyinə inteqrasiyası, region ölkələri və digər dövlətlərlə, beynəlxalq təşkilatlarla əməkdaşlığının inkişaf etdirilməsi


www.bizimyol.info
saytı "Bizim Yol" qəzetinin
internet ünvanıdır
Təsisçi və baş redaktor:
Bahəddin Həziyev
Veb-redaktor:
Müşfiq Hüseynov
Ünvan: AZ1100, Bakı şəh.,
Mirəli Seyidov küçəsi, 51,
"Arqus" binası
Tel: (+99455) 911 85 15
e-mail: [email protected]